Dijital iletişim teknolojilerinin gelişimiyle birlikte enformasyon hacminde yaşanan artış, dezenformasyon olgusunun yaygınlaşmasına ve küresel ölçekte bir tehdit unsuru haline gelmesine neden olmuştur. Yeni medya araçlarının sağladığı erişim kolaylığı, heterojen aktörlerin enformasyon süreçlerine dahil olmasını sağlamış; ancak bu durum idealize edilen “bilgi toplumu” yapısından ziyade, denetimsiz veri akışının hakim olduğu kaotik bir enformasyon ortamı yaratmıştır. Bu bağlamda, dijital çağın temel sorunu “erişilebilirlik” olmaktan çıkmış, bilginin doğruluğunun teyidi ve kitlelere sağlıklı aktarımı sorununa evrilmiştir. Post-modern dönemin getirdiği görececilik ve “hakikat-sonrası” (post-truth) iklimi içerisinde bilgi, ontolojik zeminini kaybederek manipülatif amaçlarla araçsallaştırılan stratejik bir aygıta dönüşmüştür.
Enformasyonun aktarımında “hakikat” kaygısından ziyade pragmatik ve konjonktürel bir yaklaşım benimseyen yeni medya odakları, bilginin ontolojik gerçekliğini göz ardı ederek işlevselliğini öncelemektedir. Enformasyon akışını bir “toplum mühendisliği” enstrümanı olarak kullanan bu yapılar, toplumsal dönüşümü hedefleyen stratejik bir ajanda izlemektedir. Bilgi kirliliğinin küresel bir soruna dönüştüğü bu süreçte, teolojik alan ve inanç sistemleri de yoğun bir manipülasyona maruz kalmaktadır. Özellikle dini terminolojinin bağlamından koparılarak tahrif edilmesi, kutsal değerlerin bilinçli bir erozyona uğratılması ve inanç esaslarının polemik konusu haline getirilerek itibarsızlaştırılması; yeni enformasyon rejiminin ürettiği temel problemler arasında yer almaktadır.
Söz konusu sorunların çözümü, çok boyutlu ve kapsamlı eylem planlarının hayata geçirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bilgi üretiminin merkezi konumundaki üniversitelerin, yeni enformatik meydan okumalar karşısında üstlendikleri entelektüel sorumluluk, bu tür akademik çalışmaları elzem hale getirmiştir. Bu bağlamda, sahih dini bilginin topluma aktarımı misyonunu yüklenen ilahiyat fakültelerinin; dijital ortamda üretilen dini dezenformasyonu tespit etme, sorunu tüm boyutlarıyla analiz etme ve çözüm önerileri geliştirme noktasında hayati bir yükümlülüğü bulunmaktadır.
Bu düşünceler ile Aydın Adnan Menderes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi ve İslam Medeniyeti Uygulama ve Araştırma Merkezi öncülüğünde 23-24 Eylül 2026 tarihlerinde “Dini İlimler Bağlamında Dezenformasyon” başlığı altında bir sempozyum düzenlenecektir. İlahiyat Fakültesi olarak; dini dezenformasyon kaynaklı sorunlara dikkat çekmek, bunlara yönelik çözüm önerileri geliştirmek ve sahih din anlayışının yaygınlaşmasına katkı sunmak amacıyla düzenlediğimiz bu sempozyumun, alandaki önemli bir boşluğu dolduracağı kanaatindeyiz.
Sempozyum çağrı metnine ulaşmak için tıklayınız.
